Kısaca: Lazer ve IPL (yoğun atımlı ışık) tedavileri, belirli bir dalga boyundaki ışığın ciltteki hedef dokuya (melanin, hemoglobin, su veya dövme boyası) seçici olarak emilmesiyle çalışır. Ataşehir’deki kliniğimizde leke, akne izi, çatlak, kılcal damar, rozasea, aktif akne ve dövme silme için üç teknoloji kullanılır: Er:YAG 2940 nm lazer, Q-switched Nd:YAG 1064/532 nm lazer ve 530–580 nm filtreli IPL. Tedavi, cilt tipi analizi ve test atışından sonra kişiye özel planlanır.
| Sorun | Kullanılan teknoloji | Ortalama seans | Seans aralığı |
|---|---|---|---|
| Güneş/yaşlılık lekesi, çil | IPL 530/580 nm, QS Nd:YAG 532 nm | 1–3 | 3–4 hafta |
| Ota/Ito nevüsü | QS Nd:YAG 1064 nm | 5–10+ | 2–3 ay |
| Dövme | QS Nd:YAG 1064/532 nm | Amatör 2–5, profesyonel 5–12 | 6–8 hafta |
| Atrofik akne izi | Er:YAG 2940 nm (ablatif + fraksiyonel) | 3–5 | 6–8 hafta |
| Çatlak (striae) | Fraksiyonel Er:YAG 2940 nm | 4–6 | 6 hafta |
| İnce çizgi, doku, ton | Fraksiyonel Er:YAG ± IPL | 3–5 | 4 hafta |
| Kılcal damar, rozasea kızarıklığı | IPL 530/580 nm | 3–5 | 3–4 hafta |
| Aktif akne (destek) | IPL 530 nm | 3–4 | 2 hafta |
Seans sayıları literatürdeki ortalamalardır; kişisel yanıt muayenede değerlendirilir.
Lazer ve IPL nasıl çalışır?
Lazer ve IPL, “seçici fototermoliz” ilkesine dayanır: Her dalga boyu belirli bir kromofor tarafından emilir ve çevre dokuya en az zararla hedefi ısıtır ya da parçalar [1]. Lazer tek dalga boyunda, IPL ise filtrelenmiş geniş spektrumda ışık verir.
Er:YAG 2940 nm lazer
Er:YAG lazer, sudaki yüksek emilimi sayesinde cildin üst katmanını mikron düzeyinde kontrollü olarak buharlaştırır ve yeni kolajen üretimini uyarır. Tam ablatif modda yüzey yenilenir; fraksiyonel modda deride mikro kanallar açılır, aradaki sağlam doku iyileşmeyi hızlandırır. CO₂ lazere göre ısı hasarı daha sınırlı olduğundan kızarıklık süresi daha kısadır [2].
Q-switched Nd:YAG 1064/532 nm lazer
Q-switched Nd:YAG lazer, nanosaniye süren yüksek güçlü atımlarla pigmenti foto-akustik etkiyle küçük parçalara ayırır; parçalar vücudun bağışıklık hücreleri tarafından zamanla temizlenir. 1064 nm derin dermal pigment ve siyah-koyu mavi dövmelerde, 532 nm yüzeysel lekeler ve kırmızı-turuncu dövmelerde kullanılır [3]. Aynı lazer karbon peeling uygulamasında da kullanılır.
IPL (yoğun atımlı ışık) 530 ve 580 nm filtreler
IPL, melanin ve hemoglobini hedefleyen filtrelenmiş ışıkla yüzeysel lekeleri, kılcal damarları ve yaygın kızarıklığı aynı seansta tedavi edebilir. 530 nm filtre yüzeysel pigment ve ince damarlarda, 580 nm filtre daha derin ısıtma gerektiren fotorejüvenasyonda tercih edilir. Sistematik incelemeler IPL’nin telenjiektazi, rozasea ve akne için iyi kanıta sahip olduğunu bildirir [1].
Konfor: temaslı soğutma
Cihaz başlıklarındaki temaslı soğutma sistemi, atış öncesinde, sırasında ve sonrasında cilt yüzeyini soğutur. Bu, üst deriyi ısı hasarından korur ve işlem sırasındaki rahatsızlığı azaltır. Gerektiğinde işlemden önce lokal anestezik krem uygulanır.
Tedavi Alanlarımız
Lazerle leke tedavisi (güneş lekesi, çil, Ota nevüsü)
Güneş ve yaşlılık lekeleri (solar lentigo) IPL veya Q-switched 532 nm lazerle genellikle 1–3 seansta belirgin açılır. İşlemden sonra lekenin üzerinde ince bir kabuk oluşur ve 7–10 günde kendiliğinden dökülür.
- Çil (efelid): Lazerle açılır, ancak güneşle geri gelmesi beklenir; düzenli güneş koruması tedavinin parçasıdır [4].
- Ota/Ito nevüsü: 1064 nm Q-switched lazer bu derin pigment lezyonlarında standart tedavidir; 2–3 ay arayla çok sayıda seans gerekir [4].
- Post-inflamatuar hiperpigmentasyon (PIH): Önce topikal tedavi ve güneş koruması; düşük enerjili lazer seçilmiş olgularda eklenir [4].
- Melazma: Lazer ve IPL melazmayı kalıcı olarak tedavi etmez; nüks ve leke koyulaşması riski vardır. Bu nedenle yalnızca topikal tedaviye yanıt vermeyen seçilmiş olgularda, düşük enerjiyle ve topikal tedaviyle birlikte planlanır [5].
Lazerle dövme silme
Lazerle dövme silme, Q-switched Nd:YAG lazerin dövme boyasını parçalaması ve parçaların vücut tarafından haftalar içinde temizlenmesiyle gerçekleşir. Siyah, koyu mavi ve kahverengi boya 1064 nm’e; kırmızı ve turuncu boya 532 nm’e iyi yanıt verir. Yeşil ve açık mavi tonlar bu dalga boylarına daha zayıf yanıt verir ve tam silinmeyebilir.
Amatör dövmeler genellikle 2–5 seansta, profesyonel dövmeler 5–12 seansta silinir; seanslar 6–8 hafta arayla yapılır. Bir çalışmada ortalama seans sayısı 3,8, seans aralığı yaklaşık 49 gün olarak bildirilmiştir [3]. Gerekli seans sayısını cilt tipi, dövmenin yeri, rengi, boyutu ve mürekkep yoğunluğu belirler.
Akne izi (skar) lazer tedavisi
Atrofik akne izleri (ice-pick, boxcar, rolling) Er:YAG 2940 nm lazerle iki aşamada tedavi edilir: Önce çukur tabanlarına odaklı ablatif atışlarla kenarlar yumuşatılır, ardından fraksiyonel modla tüm alan taranarak kolajen yenilenmesi uyarılır. Tedavi 6–8 hafta arayla 3–5 seans sürer.
Karşılaştırmalı çalışmalarda fraksiyonel CO₂ lazer biraz daha yüksek etkinlik gösterirken, fraksiyonel Er:YAG daha kısa kızarıklık süresi sunar; PIH sıklığı iki yöntemde benzerdir [6]. Derin rolling skarlarda RF mikroiğne veya subsizyonla kombinasyon değerlendirilir.
Lazerle çatlak (striae) tedavisi
Lazer, çatlağı tamamen yok etmez; genişliğini, derinliğini ve renk farkını azaltarak görünümü iyileştirir. Fraksiyonel Er:YAG ile 6 seanslık bir çalışmada cilt elastikiyeti ve dermis kalınlığında anlamlı artış bildirilmiştir [7].
- Kırmızı-mor (yeni) çatlaklar: Damar bileşeni nedeniyle IPL ile birlikte daha iyi yanıt verir.
- Beyaz (eski) çatlaklar: Fraksiyonel Er:YAG ile 6 hafta arayla 4–6 seans uygulanır; derin ve geniş çatlaklarda kişiye özel kombinasyon (plazma enerjisi gibi) planlanabilir.
Lazerle cilt yenileme ve tonlama
Fraksiyonel Er:YAG lazer ince çizgileri, pürüzlü dokuyu ve mat görünümü, cildin üst katmanını yenileyip alttaki kolajeni uyararak iyileştirir [2]. Aynı seansta IPL 530 nm eklenerek ton eşitsizliği ve kılcal damarlar da tedavi edilebilir. Dudak çevresi ince çizgileri ve dudak dokusu için özel tarama yapılır. Tedavi 3–5 seans, 4 hafta arayla planlanır.
Kılcal damar ve rozasea (gül hastalığı) tedavisi
IPL, yüzdeki kılcal damarları (telenjiektazi) ve rozaseaya bağlı yaygın kızarıklığı hemoglobini hedefleyerek azaltır. Sistematik incelemeler IPL’nin rozaseada kızarıklık ve damarları azalttığını, yan etkilerin geçici olduğunu bildirir; ancak çalışmaların metodolojik kalitesi sınırlıdır [8]. Kızarıklık azalması açısından IPL, pek çok durumda pulsed dye lazere yakın sonuç verir [9]. Tedavi 3–4 hafta arayla 3–5 seanstır; rozasea kronik olduğundan yılda 1–2 idame seansı gerekebilir.
Aktif akne için IPL
IPL, aktif aknede inflamasyonu ve kızarıklığı azaltan destekleyici bir tedavidir; ilaç tedavisinin yerini almaz. Derlemeler IPL’nin akneyi güvenle iyileştirebildiğini bildirir [10]; Cochrane incelemesi ise ışık tedavilerine ait kanıtın düşük kalitede olduğunu vurgular [11]. 2 hafta arayla 3–4 seans uygulanır.
Lazer tedavisinden önce: güvenlik adımlarımız
- Cilt tipi analizi ve test atışı: Fitzpatrick cilt tipi belirlenir, görünmeyen bir alana test atışı yapılır. Yanıt açık tenlerde (Tip I–III) 30 dakika, koyu tenlerde (Tip IV–V) 24–48 saat sonra değerlendirilir.
- Ben (nevüs) koruması: Tedavi alanındaki benler beyaz cerrahi kalemle işaretlenir veya kapatılır; şüpheli görünen ben lazerlenmez, değerlendirmeye yönlendirilir.
- Göz koruması: Hasta ve hekim, kullanılan dalga boyuna uygun sertifikalı koruyucu gözlük takar. Başlık cilde tam temas etmediğinde atışı durduran sensör ek güvenlik sağlar.
- Enjeksiyonlarla aynı gün uygulanmaz: Kliniğimizde lazer ile botoks, dolgu veya mezoterapi aynı gün aynı bölgeye yapılmaz.
Lazer tedavisi kimlere uygun değildir?
- Gebelik ve emzirme dönemi (özellikle yüz dışı geniş alanlar ve ablatif işlemler)
- Tedavi alanında aktif enfeksiyon veya uçuk (herpes); uçuk öyküsü olanlarda ağız çevresi ablatif işlem öncesi koruyucu antiviral verilir
- Keloid veya hipertrofik skar eğilimi
- Işığa duyarlılık yapan ilaçlar ve son 2–4 haftada yoğun güneş/solaryum
- Sistemik izotretinoin kullanımı: Uzman uzlaşısına göre fraksiyonel lazerler güvenle uygulanabilir, ancak tam ablatif lazer önerilmez [12, 13]. Karar muayenede verilir.
İşlem sonrası bakım ve takip
| Zaman | Yapılması gerekenler | Klinik takip |
|---|---|---|
| İşlem anı / hemen sonrası | 10–15 dakika soğutma; bariyer onarıcı krem ve SPF 50+ geniş spektrumlu güneş koruyucu | Kızarıklık, ödem ve pigment yanıtı hekimce değerlendirilir |
| İlk 48 saat | Sıcak su, hamam, sauna, havuz/deniz, ağır egzersiz ve makyajdan kaçınılır. Bariyer onarıcı krem günde 2–3 kez sürülür; hekimin önerdiği bakım kremi 7 gün kullanılır | Ödem ve hassasiyet izlenir |
| 1. hafta | Kabuklar soyulmaz, kendiliğinden dökülmesi beklenir; güneş koruyucu 2–3 saatte bir yenilenir | Kabuk dökülmesi ve iyileşme takip edilir |
| 3.–4. hafta | Güneşten korunma sürdürülür | Sonuç değerlendirilir, sonraki seans planlanır |
Sık sorulan sorular
Lazer tedavisi acıtır mı?
Hissedilen genellikle kısa süreli sıcaklık veya lastik şıklaması hissidir. Temaslı soğutma ve gerektiğinde lokal anestezik krem rahatsızlığı belirgin biçimde azaltır; dövme silme ve ablatif işlemler diğerlerine göre daha hissedilirdir.
Lazerden önce ve sonra güneşe çıkabilir miyim?
Tedaviden 2–4 hafta önce ve sonra yoğun güneşten ve solaryumdan kaçınılmalıdır. Bronz ciltte leke ve yanık riski artar. Her gün SPF 50+ geniş spektrumlu güneş koruyucu kullanılmalıdır.
Lazerden sonra hemen işe dönebilir miyim?
IPL ve Q-switched tonlama işlemlerinden sonra genellikle aynı gün günlük hayata dönülür. Fraksiyonel Er:YAG akne izi ve çatlak tedavilerinde 2–5 gün kızarıklık, ödem ve ince kabuklanma beklenir.
Lazer tedavisinin sonuçları kalıcı mı?
Dövme silme ve akne izi tedavisindeki iyileşme kalıcıdır. Güneş lekesi, çil, rozasea ve melazma ise güneş ve yaşlanmayla yeniden ortaya çıkabilir; güneş koruması ve gerektiğinde idame seansı önerilir.
Dövme kaç seansta tamamen silinir?
Amatör dövmeler genellikle 2–5, profesyonel dövmeler 5–12 seansta silinir; seanslar 6–8 hafta arayla yapılır. Yeşil ve açık mavi boyalar tam silinmeyebilir.
Koyu tenlilere lazer yapılabilir mi?
Evet, ancak leke riski daha yüksek olduğundan düşük enerji, uzun aralık ve önceden test atışı şarttır. Er:YAG ve 1064 nm Nd:YAG koyu tenlerde daha güvenli seçeneklerdir.
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için hekim muayenesi gerekir. Tıbbi içerik: Dr. Turgut Gökalp · Son güncelleme: Ekim 2026.
Kaynaklar
- Wat H, Wu DC, Rao J, Goldman MP. Application of intense pulsed light in the treatment of dermatologic disease: a systematic review. Dermatol Surg. 2014;40(4):359–377.
- Shedding light on acne scars: a comprehensive review of CO₂ vs. Er:YAG laser therapy. Cureus. 2024;16(4):e57572. doi:10.7759/cureus.57572
- Tattoo removal with Q-switched Nd:YAG laser in a Brazilian population. Rev Bras Cir Plást. 2014;29(3):404–409.
- Passeron T, et al. Laser treatment of hyperpigmented lesions: position statement of the European Society of Laser in Dermatology. J Eur Acad Dermatol Venereol. 2019;33(6):987–1005.
- Trivedi MK, Yang FC, Cho BK. A review of laser and light therapy in melasma. Int J Womens Dermatol. 2017;3(1):11–20. doi:10.1016/j.ijwd.2017.01.004
- Liu F, Zhou Q, Tao M, Shu L, Cao Y. Efficacy and safety of CO₂ fractional laser versus Er:YAG fractional laser in the treatment of atrophic acne scar: a meta-analysis and systematic review. J Cosmet Dermatol. 2024;23(9):2768–2778. doi:10.1111/jocd.16348
- Meningaud JP, et al. Clinical benefit of using a multifractional Er:YAG laser combined with a spatially modulated ablative module for the treatment of striae distensae. Lasers Surg Med. 2019;51(3):230–238. doi:10.1002/lsm.23042
- Martignago CCS, et al. Efficacy and safety of intense pulsed light in rosacea: a systematic review. Indian J Dermatol Venereol Leprol. 2024;90(5):599–605. doi:10.25259/IJDVL_1029_2022
- Yepuri V, et al. Light-based devices for the treatment of facial erythema and telangiectasia. Dermatol Ther (Heidelb). 2021.
- Cai Y, Zhu Y, Wang Y, Xiang W. Intense pulsed light treatment for inflammatory skin diseases: a review. Lasers Med Sci. 2022;37(8):3085–3105. doi:10.1007/s10103-022-03620-1
- Barbaric J, et al. Light therapies for acne: abridged Cochrane systematic review including GRADE assessments. Br J Dermatol. 2018. doi:10.1111/bjd.15495
- Spring LK, et al. Isotretinoin and timing of procedural interventions: a systematic review with consensus recommendations. JAMA Dermatol. 2017;153(8):802–809.
- Waldman A, et al. ASDS Guidelines Task Force: consensus recommendations regarding the safety of lasers, dermabrasion, chemical peels, energy devices, and skin surgery during and after isotretinoin use. Dermatol Surg. 2017;43(10):1249–1262. doi:10.1097/DSS.0000000000001166